Verzorging en controle’s

Allereerst..

Overal in onze omgeving en op onszelf komen virussen, bacteriën, schimmels en andere micro-organismen voor. De meeste hiervan zijn onschuldig, maar een klein aantal kan een ziekte veroorzaken. Micro-organismen verspreiden zich middels handen, hoesten & niezen, lichaamsvloeistoffen als urine, ontlasting, slijm en bloed en voorwerpen als deurklinken en knuffels en dergelijke. Het is voor een pasgeboren baby belangrijk dat er goede hygiënemaatregelen worden toegepast. Was uw handen voordat u uw kindje gaat verzorgen. Houdt uw nagels kort en wikkel uw kindje in een schone omslagdoek.

De temperatuur

De normale temperatuur bij een pasgeborene ligt tussen de 36,5 en 37,5 °C. De eerste dagen na de bevalling kan de temperatuur nog wat schommelen. Het is voor een pasgeboren baby namelijk vaak moeilijk om zich op temperatuur te houden. Om de temperatuur van uw kindje constant te houden, raden we vaak aan om in de eerste dagen na de geboorte twee kruiken in het bedje van uw kindje te leggen. De kraamverzorgster zal u laten zien hoe u dit op een veilige manier kunt doen.

Het constant houden van de temperatuur, voorkomt energieverlies. En deze energie kan uw kindje beter gebruiken om te groeien.Aangezien het hoofd van uw kindje relatief groot is ten opzichte van de rest van zijn of haar lijfje, verliest het via het hoofdje veel warmte. Om dit te voorkomen kunt u het beste een mutsje op zetten.

Een te hoge temperatuur komt vaak doordat uw kindje té warm is toegedekt. Een te lage temperatuur kan komen doordat de temperatuur in de kamer te laag is. Echter, zowel een te lage of te hoge temperatuur kan ook wijzen op een infectie.Als uw kindje een temperatuur heeft onder de 36,5 °C of boven de 37,5 °C, neem dan altijd contact op met ons.

Het meten van de temperatuur gebeurt met een digitale thermometer. Maak de thermometer en de billen van uw kindje eerst schoon. De thermometer moet zover in de anus worden geschoven dat de metalen punt van de thermometer niet meer te zien is. De kraamverzorgster zal u dit laten zien.

Geel zien

De meeste pasgeborenen zijn mooi roze van kleur. Dit betekent dat de circulatie van het bloed goed is. In de eerste paar dagen na de bevalling kunnen de handjes en voetjes wel nog een wat blauwe kleur hebben, dit mag en vinden we normaal. Na een aantal dagen kan de huidskleur van uw kindje wat geel worden. Dit is een natuurlijke reactie die wordt veroorzaakt doordat de lever de afvalstoffen in het lichaam nog niet goed kan verwerken. Een gele verkleuring van de huid mag dus bij een pasgeboren kindje. Maar wel binnen grenzen. Mocht uw kindje wat geel gaan zien zet het bedje van uw kindje dan bij het raam, zodat hij/zij in het daglicht kan liggen (echter niet in de volle zon bij warm weer!). Door het zonlicht kunnen de afvalstoffen sneller afgebroken worden. Sommige pasgeborenen worden erg geel. Ze kunnen ook wat suf worden en slecht gaan drinken. De kraamverzorgster neemt dan contact met ons op of wij merken dit op tijdens één van onze visites bij u. Als we denken dat uw kindje té geel ziet (en dus teveel afvalstoffen in zijn of haar bloed heeft zitten), dan laten we wat bloed afnemen via het hieltje van uw kind. Mochten de bloedwaarden te hoog zijn dan wordt uw kindje opgenomen in het ziekenhuis. Hij of zij ligt dan in een couveuse met lampen om zich heen. Door de UV-straling neemt de gele kleur snel weer af en mag uw kindje snel weer mee naar huis. Wanneer uw kindje wordt opgenomen in het ziekenhuis mag u bij uw kind blijven. Gelukkig komt het niet vaak voor dat pasgeborenen té geel zijn en dus opgenomen moeten worden. De gele kleur blijft wat langer bij kinderen die borstvoeding krijgen, dit is normaal.

De navel

Een aantal minuten na de geboorte wordt de navelstreng doorgeknipt. Er blijft een navelstomp met een navelklem over. Deze navelstomp gaat indrogen en ‘wegrotten’. Dit rottingsproces kan stinken, maar dat is normaal. 
De navelstomp valt ongeveer tussen de 5e en de 14e dag af. Wanneer de navelstomp is afgevallen, kan er soms nog wat oud bloed uitkomen. Dit komt omdat in de navel de wond nog niet helemaal dicht is. Ook wanneer jullie kindje zijn of haar buikspieren aanspant tijdens huilen of voor de ontlasting kan het nog wat gaan bloeden. Soms zien we nog weleens dat als de navelstomp afgevallen is dat er nog wat wild vlees zit. Mocht dit zo zijn dan wordt dit aangestipt bij het consultatiebureau. De navel ziet er vaak in het begin nog uit als een bultje, zodra uw kindje een vetlaagje op de buik, rond de navel krijgt valt deze meestal naar binnen.

Voeding

Borstvoeding

De beste start… Borstvoeding is de natuurlijke bron van voeding en geborgenheid voor uw baby. Uw lichaam en dat van uw kind zijn gemaakt op het maken, geven en krijgen van moedermelk. De moedermelk bevat namelijk precies die voedingsstoffen die een pasgeboren kindje nodig heeft en beschermt bovendien tegen ziektes en infecties. Borstvoeding vermindert daarnaast de kans op wiegendood en diabetes op latere leeftijd. Borstvoeding draagt dus bij aan de ontwikkeling en gezondheid van uw kindje! Daarnaast draagt het geven van borstvoeding ook bij aan de gezondheid van de moeder.

Uw kindje profiteert het meest van de voordelen van borstvoeding wanneer het tenminste zes maanden volledig borstvoeding krijgt, maar elke week telt. Deze periode geeft het maagdarmkanaal van uw baby de tijd zover te rijpen dat het ander voedsel kan verteren Na zes maanden zijn ook vaste voedingsmiddelen nodig voor de verdere groei en ontwikkeling van uw kind. Met borstvoeding kan worden doorgegaan tot de leeftijd van twee jaar of langer.” Wij adviseren jullie volledig borstvoeding te geven voor zes maanden, langer is natuurlijk altijd goed!

Voordelen voor de pasgeborene:

  • moedermelk bevat alle voedingsstoffen die uw kindje nodig heeft
  • de samenstelling van moedermelk is altijd afgestemd op de voedingsbehoeften van uw kindje
  • borstvoeding versterkt het immuunsysteem. Hierdoor is uw kindje minder vatbaar voor ziektes en infecties\
  • borstvoeding geven bevordert een gewichtstoename die past bij uw kind, zodat de kans op overgewicht later kleiner is
  • moedermelk vermindert de kans op allergieën, vooral als uw kindje minimaal zes maanden borstvoeding krijgt
  • borstvoeding geven kan uw kindje troost bieden
  • aan de borst drinken kost meer inspanning dan drinken via een flesje. Hierdoor worden de mond- en kaakspieren van uw kindje goed getraind
  • borstgevoede baby’s hebben hierdoor een betere spraakontwikkeling
  • het geven van borstvoeding verkleint de kans op wiegendood
  • borstvoeding zorgt voor een moment van rust voor u en uw kindje.

Voordelen voor de moeder:

  • door het zuigen aan de borst, trekt uw baarmoeder samen. Hierdoor vloeit u minder lang en herstelt uw lichaam sneller na de bevalling
  • u verbruikt het extra lichaamsvet dat tijdens uw zwangerschap in het lijf is opgeslagen, dit maakt het gemakkelijker op weer op gewicht te komen na de bevalling
  • er zijn aanwijzingen dat de kans op borst- en eierstokkanker vermindert
  • moedermelk vermindert de kans op botontkalking (osteoporose)
  • de menstruatie blijft langer uit. Let op: borstvoeding geven is echter geen betrouwbare vorm van anticonceptie
  • u ervaart samen met uw kindje een moment van rust
  • algemene voordelen van borstvoeding geven zijn dat de voeding gratis is, overal beschikbaar en altijd op de juiste temperatuur. Veel belangrijker is dat uit diverse onderzoeken gebleken is dat het geven van borstvoeding de band tussen moeder en kind positief versterkt.

Flesvoeding

Indien u ervoor kiest geen borstvoeding te geven, kan kunstvoeding (flesvoeding) gegeven worden. Deze voeding is, over het algemeen, gebaseerd op koemelk met toevoegingen, die zoveel mogelijk afgestemd worden op de verhoudingen van de voedingsstoffen in moedermelk. Flesvoeding levert, net als moedermelk, dus alle voedingsstoffen die het kind nodig heeft. Er bestaat aparte kunstvoeding voor prematuren, zuigelingen van verschillende leeftijden en baby’s met allergieën.

Wanneer u flesvoeding geeft, krijgt uw kindje de eerste dag (enigszins afhankelijk van het geboortegewicht) 10 tot 15 ml voeding per keer. De eerste tien dagen na de bevalling, wordt dit gemiddeld met 10 ml per voeding per dag opgehoogd. Uiteindelijk is het de bedoeling dat jullie kindje uitkomt op ongeveer 90-110 ml per voeding. De kraamverzorgster en wij helpen u hierbij en geven advies waar nodig. Omdat elk kindje anders is, kan het zijn dat jullie kindje meer of minder dan deze hoeveelheid wil drinken; maakt u zich hierover geen zorgen en overleg met ons of, wanneer de kraamweek reeds is afgesloten, met het consultatiebureau. Het consultatiebureau zal u ook vertellen wanneer u uw kindje meer dan 110 ml per voeding mag geven.

Als jullie kindje de fles een keer niet leegdrinkt, is dit niet erg. Jullie kindje moet ook de kans krijgen om soms iets meer en soms iets minder te drinken.

De urine

De meeste kinderen plassen binnen 24 uur na de geboorte. In het begin is dat nog weinig omdat er ook nog minimale voeding wordt gedronken. Het is normaal dat jullie kindje de 1e dag eenmaal plast, de 2e dag twee keer, de 3e dag drie keer en de 4e dag vier keer. Wanneer de voeding goed op gang is, plast jullie kindje ongeveer zes keer per dag.Bij veel kinderen is er de eerste dagen na de geboorte een oranjeachtige verkleuring van de urine. Dit lijkt op bloed, maar dat is het absoluut niet. We noemen dit uraatluiers. Jullie kindje houdt op deze manier vocht binnen maar loost wel  de afvalstoffen. Wanneer de voeding goed op gang komt, wordt de urine mooi helder.

De ontlasting

De eerste ontlasting van uw kindje heet meconium. Dit is stroperig en zwart van kleur. Deze poep heeft zich tijdens de zwangerschap in de darmen van jullie kindje opgehoopt. Het is een verzameling van slijm, afgestoten darmcellen en haartjes die jullie kindje in de baarmoeder heeft verloren en opnieuw heeft ingeslikt.  Door de eerste dagen de billetjes goed in te smeren met vaseline of billencreme kan deze meconium gemakkelijk van de huid geveegd worden. Het eerste meconium loost jullie kindje vaak binnen 24 uur na de bevalling. Na de fase van meconium, gaat de ontlasting van kleur veranderen. De onlasting krijgt dan een bruin/gele kleur. De ontlasting bij borstvoeding is zacht, goudgeel en ruikt wat zurig. De frequentie kan variëren van 7 keer per dag of één keer in de 7 dagen. Ontlasting van kunstvoeding is korreliger, lichtgeel en ruikt scherp. De frequentie is één tot drie maal per dag.

Gewicht

Het geboortegewicht van jullie kindje wordt direct na de geboorte bepaald. Het is heel normaal dat jullie kindje de eerste dagen wat afvalt. Het gewicht mag tot 7% van het geboortegewicht dalen, wat overigens door veel kinderen niet gehaald wordt. Op de vierde dag na de bevalling bereikt uw kindje meestal het laagste gewicht om vervolgens weer te gaan groeien. Een kindje groeit gemiddeld ongeveer 15 tot 30 gram per dag en het mag twee weken duren voor het geboortegewicht weer is bereikt. De meeste baby’s bereiken hun geboortegewicht in de tweede week na de geboorte.